Phân tích và giải thích mối quan hệ giữa dân số với việc sản xuất lương thực ở Đồng bằng sông Hồng


    Đề bàiCho bảng số liệu:Bảng 34. Số dân, diện tích gieo trồng, sản lượng và bình quân lương thực có hạt theo đầu người của Đồng bằng sông Hồng và cả nước năm 1995 và năm 2005.Các chỉ sốĐồng bằng sông HồngCả nước1995200519952005Số dân (nghìn người)16137180287199683106Diện tích gieo trồng cây...

    Đề bài

    Cho bảng số liệu:

    Bảng 34. Số dân, diện tích gieo trồng, sản lượng và bình quân lương thực có hạt theo đầu người của Đồng bằng sông Hồng và cả nước năm 1995 và năm 2005.

    Các chỉ số

    Đồng bằng sông Hồng

    Cả nước

    1995

    2005

    1995

    2005

    Số dân (nghìn người)

    16137

    18028

    71996

    83106

    Diện tích gieo trồng cây lương thực có hạt (nghìn ha)

    1117

    1221

    7322

    8383

    Sản lượng lương thực có hạt (nghìn tấn)

    5340

    6518

    26141

    39622

    Bình quân lương thực có hạt (kg/người)

    331

    362

    363

    477

    Trên cơ sở xử lí số liệu đã cho, phân tích và giải thích mối quan hệ giữa dân số với việc sản xuất lương thực ở đồng bằng sông Hồng.

    Lời giải chi tiết

    Phân tích

    – Đồng bằng sông Hồng là vùng tập trung dân số lớn của cả nước, chiếm tới 21,7% (năm 2005). Tốc độ tăng dân số khá nhanh so với cả nước (năm 2005 là 111,7%).

    – Tuy nhiên, các chỉ số về sản xuất lương thực của vùng có xu hướng giảm trong giai đoạn 1995 – 2005 (diện tích cây lương thực có hạt, sản lượng lương thực có hạt và bình quân lương thực có hạt trên đầu người).

    Giải thích:

    + Dân số là tác nhân quan trọng hàng đầu tạo sức ép đối với sản xuất lương thực ở vùng Đồng bằng sông Hồng. Trong điều kiện diện tích đất nông nghiệp bình quân đầu người thấp nhất cả nước, lại có số dân đông và tăng nhanh so với cả nước đã làm cho diện tích đất thổ cư ngày một tăng (chủ yếu lấy từ đất nông nghiệp sang), khả năng mở rộng diện tích đất nông nghiệp hầu như không còn, năng suất cây trồng không thể vượt qua giới hạn sinh học. Vì thế, đã làm cho diện tích gieo trồng cây lương thực có hạt, sản lượng lương thực có hạt, bình quân lương thực có hạt/người tăng chậm và có tốc độ tăng thấp hơn so với cả nước.

    + Các thiên tai như bão, lũ lụt, hạn hán,… cũng ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng và bình quân lương thực có hạt theo đầu người.