Về cảnh đêm tình mùa xuân trong “Vợ chồng A Phủ”, có ý kiến cho rằng: “Đó là bức tranh đất trời Tây Bắc vào xuân”. Ý kiến khác lại khẳng định: “Đó là bức tranh xuân của tâm hồn nhân vật Mị. Ý kiến của anh/ chị?

Về cảnh đêm tình trong “Vợ chồng ”, có ý kiến cho rằng: “Đó là bức tranh đất trời Tây Bắc vào xuân”. Ý kiến khác lại khẳng định: “Đó là bức tranh xuân của tâm hồn . Ý kiến của anh/ chị?

Bài làm

Nếu như “Dế Mèn phiêu lưu ký” đã trở thành truyện “gối đầu giường” của biết bao thế hệ Việt Nam thì dấu ấn văn chương Tô Hoài còn lưu lại trong tâm trí người đọc ở rất nhiều truyện ngắn khác, tiêu biểu là truyện ngắn “”. Về cảnh đêm tình mùa xuân trong truyện, có ý kiến cho rằng: “Đó là bức tranh đất trời Tây Bắc vào xuân”, ý kiến khác lại khẳng định: “Đó là bức tranh xuân của tâm hồn nhân vật Mị”. Hai ý kiến đã góp phần đem đến cho người đọc cái nhìn toàn diện về cảnh đêm tình mùa xuân cũng như hiểu hơn cảm xúc, suy nghĩ nhà văn gửi vào đoạn trích.

Nhà văn Tô Hoài bắt đầu sự nghiệp của mình với những bài thơ đậm chất lãng mạn nhưng rồi hành trình sáng tạo của ông nhanh chóng chuyển sang văn xuôi và gần như hết cuộc đời văn chương còn lại ông gắn bó với văn xuôi và đạt được những thành tựu rực rỡ, lưu lại trong lòng người đọc những dấu ấn đậm nét. Truyện ngắn “Vợ chồng A Phủ” in trong tập “Truyện Tây Bắc” xuất bản năm 1953 đã được giải Nhất trong Giải thưởng Hội văn nghệ Việt Nam 1954 – 1955. Từ đó đến nay, tác phẩm này vẫn giữ nguyên giá trị sâu sắc và sức hút đối với biết bao thế hệ yêu văn xuôi nói chung và văn chương Tô Hoài nói riêng. Đoạn trích tả ảnh đêm tình mùa xuân trong “Vợ chồng A Phủ” là một đoạn truyện đặc sắc, cảm nhận về nó, có hai ý kiến thú vị: “Đó là bức tranh đất trời Tây Bắc vào xuân” và “Đó là bức tranh xuân của tâm hồn Mị”.

Hai ý kiến với hai cách nhìn, quan điểm khác nhau song lại không đối lập mà bổ sung cho nhau, từ đó giúp người đọc có cái nhìn sâu sắc hơn về cảnh đêm tình mùa xuân trong “Vợ chồng A Phủ”. Nói cảnh đêm tình mùa xuân là “bức tranh đất trời Tây Bắc vào xuân”, ý kiến như muốn đề cập đến ngoại cảnh, đến hiện thực cuộc sống hay chính là đối tượng, phương tiện thẩm mỹ nhà văn Tô Hoài gửi gắm vào tác phẩm. Với ý kiến thứ hai cho rằng cảnh đêm tình mùa xuân trong truyện là “bức tranh xuân của tâm hồn Mị”, ta có thể hiểu người nói muốn nhắc đến sự sống, sự hồi sinh của tâm hồn người con gái, từ đó giúp người đọc hiểu hơn về thẩm mĩ của nhà văn khi viết tác phẩm này. Hai ý kiến đã cùng nhau góp phần làm nên giá trị của đoạn trích.

Xem thêm:  Phân tích sự gắn bó tình cảm giữa truyền thống gia đình, truyền thống dân tộc trong bài Những đứa con trong gia đình

Cảnh đêm tình mùa xuân trong “Vợ chồng A Phủ” trước hết là “bức tranh đất trời Tây Bắc vào xuân” tuyệt đẹp, đầy sức sống. Mùa xuân xưa nay đã luôn là mùa gợi nhiều cảm hứng cho các thi nhân, văn nhân sáng tạo nghệ thuật. Đó là một mùa xuân trong sáng, nhẹ nhàng với tiết trời thanh mát, với sắc cỏ non mơn mởn và màu trắng tinh khôi của vài bông hoa lê trong “Truyện Kiều” – :

con én đưa thoi

Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi

Cỏ non xanh tận chân trời

Cành lê trắng điểm một vài bông hoa”

Nhà thơ Huy Cận cùng từng gửi hồn thơ mình vào những câu thơ tả chiều xuân ngập nắng làm biết bao lòng người xao xuyến:

“Xuân gội tràn đầy

Giữa lòng người hoan – lạc

Trên mình hoa cây

Nắng vàng lạt lạt

Ngày đi chầy chầy

Hai hàng cây xanh

Đâm chồi hy vọng

Ôi! Duyên tốt lành

Em ngả đưa võng

Hương đồng lên tranh

Kề bên đường tạnh

Cỏ mọc bờ non

Chiều xuân tươi mạnh

Gió bay vào hồn.”

Nguyễn Du tả cảnh buổi sớm tiết thanh minh, Huy Cận cảm về một buổi chiều xuân chứa chan cảm xúc, còn Tô Hoài, ông lại lựa chọn viết về đêm xuân. Nhà văn mượn cái thanh xuân tươi trẻ của đất trời Tây Bắc để gợi ra cái thanh xuân của lòng người, ở đây chính là Mị. Nhà văn còn phác họa nên một bức tranh xuân đượm màu sắc, âm thanh bằng ngôn từ, hình ảnh sinh động. Sắc màu thì tươi vui, ấm áp, âm thanh thì quen thuộc, yên bình. Đọc đoạn văn miêu tả cảnh Hồng Ngài đón Tết, ta càng cảm phục hơn bút lực Tô Hoài cũng như sự quan sát tinh tế, tỉ mỉ của nhà văn. Đó là sự hiểu biết sâu và rộng về phong tục vùng cao, khả năng miêu tả thiên nhiên đất trời và phong tục, lối sống sống động và đặc biệt là ngôn ngữ phong phú, đậm đà màu sắc dân tộc.

Xem thêm:  Soạn bài Văn học Việt Nam chia làm mấy giai đoạn

Đâu chỉ là một bức tranh đất trời Tây Bắc vào xuân tuyệt đẹp, cảnh đêm tình mùa xuân còn là một bức tranh xuân của tâm hồn người con gái, gợi ra sự hồi sinh mãnh liệt trong tâm hồn Mị. Sự hồi sinh kỳ diệu ấy được nhà văn Tô Hoài thể hiện ở một loạt các khía cạnh. Trước hết là sự hồi sinh các giác quan. Nếu như trước đây cuộc sống xung quanh với Mị chỉ toàn một màu mông lung “mờ mờ trăng trắng” thì giờ lại đậm tươi sắc màu . Mị chẳng còn để ý đến tiếng chân ngựa đạp vách mỏi mòn nữa mà nghiêng tai, mở lòng đón nhận những âm thanh tươi vui của cuộc sống bên ngoài. Và, thân xác héo hon giờ đã bắt đầu rạo rực sức sống, niềm , tin yêu. Mị bắt đầu nhẩm thầm những bài hát gắn bó trong một thời thanh xuân đẹp đẽ bấy lâu nay bị lãng quên. Trong kí ức Mị bây giờ ngập tràn những kỉ niệm tươi vui thuở trước, một quá khứ từng được sống trọn vẹn là mình, vui say, thoải mái. Men rượu ngô cay nồng, ấm nóng đã làm bừng tỉnh cảm xúc trong Mị, đem đến cảm giác phơi phới trở lại, lòng đầy vui sướng hân hoan. Từ nhận thức về tuổi trẻ, về quyền sống, quyền tự do, Mị bắt đầu có trong mình một khát vọng mãnh liệt, đó là khát vọng được ra ngoài đón Tết, được vui chơi, hòa mình với niềm vui chung của mọi người những ngày đầu xuân. Mị thắp đèn và sửa soạn đi chơi. Hành động tìm đến ánh sáng ấy chứng tỏ Mị không chịu ngủ yên trong bóng tối, trong sự cầm tù khổ cực bấy lâu cam chịu nữa. “Mị còn trẻ. Mị muốn đi chơi…”, một loạt các câu văn ngắn cùng sự lặp lại của chủ từ và hành động đã gợi hình dung đến hành động hối hả, thái độ quyết liệt, dứt khoát như một chú chim muốn tháo cũi sổ lồng. Khi bị A Sử trói lại không cho đi, đứng trong bóng tối, Mị đã nhớ lại người đàn bà đồng phận. Hình ảnh và số phận người đàn bà ấy làm Mị thấy sợ, rồi cựa mình xem mình còn sống hay đã chết. Tất cả sự thay đổi, chính xác hơn là sự phục sinh tâm hồn nhà văn thể hiện qua từng chi tiết đã góp phần khẳng định khát vọng sống mãnh liệt của Mị.

Xem thêm:  Chuyển nội dung của bài thơ Bếp lửa của Bằng Việt thành một câu chuyện theo lời kể của nhân vật người cháu

Bức tranh xuân đất trời Tây Bắc hay bức tranh xuân của tâm hồn Mị, cả hai ý kiến đều đúng, góp phần đem đến cái nhìn sâu sắc về cảnh đêm tình mùa xuân trong “Vợ chồng A Phủ”. Qua đó, người đọc có cơ hội đón nhận và trân trọng tài năng của nhà văn Tô Hoài trong việc miêu tả sinh động thiên nhiên cuộc sống cũng như diễn tả chân thực, hấp dẫn tâm lý, hành động của nhân vật.